SON DAKİKA

Bilgi Pusula

Çoklu Zeka Kuramı Nedir? 8 Zeka Türü

Çoklu Zeka Kuramı Nedir? 8 Zeka Türü
Bu haber 19 Şubat 2021 - 22:15 'de eklendi ve 11 views kez görüntülendi.

Çoklu Zeka Kuramı birçok insanın merak ettiği teoriler arasında yer alıyor. İnsanı çeşitli hareketler yapmasına ve bu hareketlerin anlamlandırılmasına hiç şüphesiz beynin öncü olduğunu biliyoruz. Ne var ki beyin ve zeka farklı şeylerdir. Çoğu zaman internet ortamında da gördünüz üzere ‘Hangi zekaya sahipsin’ tarzı paylaşımlar yapılıyor. Nitekim Zeka, öğrenmek , öğrenme anındaki bilgileri depolamak ve bu bilgileri anlamlandırma potansiyeli olarak bilinir. Çeşitli zeka türleri de insan hayatında bulunuyor.

Çoklu Zeka Kuramı dediğimiz teori de tam olarak burada devreye giriyor. Çoklu Zeka Teorisi yahut kuramı Amerikan Psikolog Howard Gardner tarafından ortaya atılmıştır. Gardner aynı zamanda Harvard Üniversitesinde bir Profesör. Çoklu zeka teorisine göre karşımıza çeşitli alanlarda yeteneğe ya da diğer bir deyişle işleve sahip olan zeka çeşitleri çıkıyor. Gardner’e göre Çoklu Zeka Kuramı da;

  • Uzamsal Zeka ( Görsel)
  • Kinestetik Zeka ( Bedensel)
  • Müziksel Zeka (Ritmik)
  • Sözel Zeka ( Dilsel)
  • İçsel Zeka
  • Sosyal Zeka
  • Matematiksel Zeka
  • Doğasal Zeka
  • Varoluşsal Zeka

Gibi zeka türleri karşımıza çıkıyor. Bu zeka türleri arasında şüphesiz her birimizin iyi olduğu noktalar bulunuyor. Bunu da basit bir zeka testi ile tespit etmeniz mümkün. Bizler de hiç uzatmadan bu zeka türlerini sizlere açıklayalım.

Çoklu Zeka Kuramı ; Uzamsal Zeka Nedir?

İnsanoğlu doğduğu andan itibaren görme yetisine sahiptir. Burada zeka türleri arasında gelişime başlayan ilk türüdür de diyebiliriz. Diğer bir adı GörselUzamsal zeka olan bu zeka türünde görüleni anlama ve bu anlamayı da harekete geçirme yetisidir. Etrafında olan renkler, objeler, ve daha fazlasını anlamak aynı zamanda bu zeka çeşidi ile mümkündür. Buradaki görme kavramı da aslında Zihin gözü dediğimiz görsel zekanın ana unsurudur. Bahsettiğimiz işlevlerin hepsi temelinde zihin gözü ile görülür ve beyine bildirilir.

Görsel zeka bebekken başladığı için bunu önemi de artıyor. Nitekim uzamsal zekayı geliştirmek ileride kişinin hayatına daha doğru başlamasını sağlayacaktır. En basitinden bugün bir matematik ya da geometri sorusunu çözmek aslında görsel zeka ile mümkündür. Sayısal zeka sadece buradaki gerekli işlem kalabalığını anlamlandırır. Sonuç olarak diğer zeka türlerinin iyi olmasında kanımızca görsel zekanın etkisi büyüktür.

Kinestetik Zeka Nedir?

Kişilerin bedenlerini, hareketlerini ve benzeri aktiviteleri doğru ve anlamlı kullanmaları için Kinestetik Bedensel zeka gerekir. Dolayısıyla sporcuların bu zeka türünde oldukça gelişmiş olmaları var sayılabilir. Buna bağlı olarak el becerisi gelişmiş insanlar ve yüksek pratiğe sahip olan çocuklarda da gelişmiştir.

Sizlere basit bir örnek verecek olursak; olimpiyat oyununda koşan sporcuların ki kısa mesafe özellikle   bu alanla ilgilidir, koşu anında nefeslerinin doğru bir şekilde kullanmalarından, bacak ve el hareketlerinin ne denli doğru olmasına kadar etkili olan süreçte, Kinestetik zeka düzeyi etkili olmuştur. Bu minvalde vücut oldukça yüksek miktarda enerji harcarken bunu Kinestetik Bedensel Zekası ile minimuma çevirir.

Kinestetik Bedensel Zekası yüksek olan çocuklar öncelikle önem vermeleri gerektiği ders Beden Eğitimidir. Hoş, çocukların birçoğu buna öğrenciyken bizler de dahil en çok sevdiğimiz ders beden eğitimiydi. Sonuç olarak beden eğitimi dersi, bedensel Zekası yüksek olan çocuklarda etkili olabilir. Ve buna göre de hareket edilmelidir. Nitekim günümüzde başarılı olmuş sporcuların tümü Kinestetik Bedensel Zekaya sahip olmalarına borçludur. Hiç değilse bu Çoklu Zeka Teorisine göre bu şekildedir.

Çoklu zeka kuramı nedir?

Müziksel Zeka Nedir?

Müziksel zeka , insanların müziğe ve doğada bulunan seslere karşı son derece duyarlı olmasıdır. Müziksel-Ritmik Zekaya sahip olan insanlar, müzik aletlerine karşı ayrı bir pratiğe sahiptirler. Hatta hiçbir Eğitim almadan da sadece görerek herhangi bir enstrümanı dahi çalabilir. Aynı şekilde nota bilmeden de herhangi bir melodiyi çalabilir. Şüphesiz bunda daha önce de belirttiğimiz gibi müziksel zekanın katkısı büyüktür.

Kendimden örnek vereyim biraz. Bağlama çalmayı 19 yaşında öğrenebildim. Üstelik 10 yaşında arkadaşımla birlikte kurslara gitmeme rağmen. Arkadaşımın Müziksel Zekası da oldukça iyiydi. Buna bağlı olarak kendisi 1 ayda bağlama çalmayı öğrenmişti. Ben ise yıllar sonra. İşte aradaki fark da bu. Müziksel Ritmik Zeka gerçekten de ileriki zamanlarda özellikle de müzik aletlerinde farkı ortaya koyuyor.

Sözel Zeka Nedir?

Sözel Zeka, direkt olarak dil beceriyle ilgilidir. Diğer bir adı da SözelDilsel Zekadır. Burada karşıdan gelen sözcükleri beyinde iyi anlamlandırma ve bunu pratik şekilde karşıya aktarma etkilidir. Bir nevi diksiyonun iyi olması da denilebilir.

Sözel Zeka diğer zeka türlerine nazaran gelişimi daha açık olan türdür. Nitekim diksiyondan örnek verecek olursak, bazı insanların konuşma yetenekleri oldukça etkilidir. Ki bu zamanda konuşabilen yaşıyor deyimi de bunu en iyi şekilde ifade ediyor sanırım. Düşüncede oluşan sözleri karşıya doğru ve anlamlı bir şekilde aktarmak gerçekten de ayrı bir yetenek isteyen iştir. Çünkü ülkemizde daha dilimizi doğru düzgün kullanmayı bilmeyen insan sayısı hiç de yabana atılacak kadar düşük değildir. Ya da en basitinden herhangi bir derste sunum yaparken akıcı konuşmak ve bunu anlamlı bir şekilde karşımızda bulunan insanlara aktarmak tam olarak bir Sözel Zeka işidir.

Bu zeka türü ciddi ve bir o kadar da gerekli aktivitelerle geliştirilebilir. Buna örnek olarak, kitap okumak verilebilir. Nitekim kitap okumak hayatımızın her alanında olması gereken bir numaralı aktivitedir.

Sözel – Dilsel zeka düzeyini özellikle de çocuklarda geliştirmek için birçok uygulama bulunuyor. Son zamanlarda tüm zamanını internette geçiren çocuklar için de şüphesiz internet ortamında birçok zeka geliştirme ya da bu yeteneği açığa çıkarma aktivitesi bulunuyor. Kısa bir şekilde internette bunların hepsini bulabilirsiniz.

İçsel Zeka Nedir?

İçsel zeka, insanın kendini iyi tanıması ve bunu fayda ya dönüştürme yetisidir. Burada özellikle de beceri-hedef arasındaki bağlantı oldukça iyi kurulur. Bu zeka türünde başarılı olan bireyler kendilerine koydukları bir hedefi yapmak için en basit yolları bulabilir ve başarıya doğru emin adımlarla ilerleyebilir.

Kendi davranışlarını bilen, aslında bir davranış göstermeden önce 2 kere düşünen insanlar İçsel Zekası iyi olan bireyler olarak tanımlanıyor. Basit bir örnek ile açıklayalım;

Bir mühendis öncelikle işinde başarılı olabilmek için bir proje hazırlaması gerekir. Burada İçsel zekanın yanı sıra Matematiksel zeka, sosyal zeka ve direkt olarak görsel zeka etkilidir. İşte bu zeka türlerini kişide ortaya çıkaran yeti de aslında içsel zekasının bir sonucudur. Sonuç olarak içsel zekaya sahip olan birey aslında birçok zeka türünde iyidir.

Sosyal Zeka Nedir?

Sosyal zeka, kişinin bireysel ya da toplumsal davranışları iyi gözlemleyen, analiz eden ve buna göre anlamlandıran zeka türü olarak karşımıza çıkıyor.

Çoklu Zeka Kuramı ile karşımıza çıkan bu zeka türü, Topluluklara hitap eden, seslenen siyasetçi, eğitmen ve benzeri meslek gruplarında var olduğunu bilmeliyiz. Aynı şekilde bu zeka türüne sahip olan insanlarda görsel ve dilbilimsel zeka türü de etkilidir. Diksiyonları oldukça iyi olduğundan sözel zekaları da gelişmiştir. Bir nevi sosyal Zekası iyi olan bir bireyde birkaç zeka türü de iyi olmuş oluyor.

Çoklu Zeka Kuramı

Matematiksel Zekâ Nedir?

Matematiksel zeka sembol, sayı ve şekilleri iyi anlayabilmek ve bunları soyutlamada başarılı olabilmek yetisidir. Aynı şekilde soyut anlamda birçok işlemi de yapabilme yeteneğidir. Diğer bir deyişle Mantıksal-Matematiksel zeka türüdür.

Çoklu Zeka Kuramı çoğu zaman matematiksel zekası iyi olan bireylerin her zaman için hayat fırsatların da daha önde olduğunu belirtiyor.

Bu zeka türüne sahip olan bireyler, analitik düşünce noktasında oldukça iyi ve pratiktirler. Aynı şekilde tümden gelim ve tüme varım olaylarında da gelişmiş bir yetiye sahiptir. Basit bir şekilde örnek verecek olursak tahmin ettiğiniz gibi bir matematik öğretmeni ya da yazılım konusunda iyi olan biri verilebilir. Sonuç olarak sayısal alanda ya da sayısal meslek gruplarında iyi olan bireylerin Matematiksel-Mantıksal zekaları gelişmiş demektir.

Doğasal Zekâ Nedir?

Doğasal zeka, doğayı bir tüm olarak ele alma ve bunu büsbütün yorumlama yetisine sahip bir zeka türüdür. Bazı kesimler tarafında da Doğa Zekası olarak nitelendirilir.

Bu zeka türünde iyi olan bireyler, doğada bulunan hayvanları ya da bitkileri gözlemleyip pratik bir şekilde anlamlandırabilirler. Buna örnek olarak da belgesellerde sürekli karşımıza çıkan Bear Grylls verilebilir.

Varoluşsal Zeka Nedir?

Varoluşsal zeka, Çoklu Zeka Kuramı ile birçok durumda mantık yürütmenin zor olduğu ve insanların anlayamadığı olay ve olguları anlamlandırabilen ve mantık çerçevesinde yorumlayabilen bir zeka türündür.

Varoluşsal Zeka türünde iyi olan bireyler metafizik konusunda iyidirler. İnsanların görüp duymadığı, görüp duymasına rağmen inanamadığı olay ve olguları kolaylıkla anlayıp bunları yorumlayabilirler.

Örnek olarak Fizikçiler, Kuantum profesörleri ve tabii ki de din adamları verilebilir.

Sonuç Olarak…

Genel anlamıyla bakıldığı taktirde Çoklu Zeka Kuramı detaylarında zeka türlerinin gelişime açık olduğu görülüyor. Ve bu gelişimleri de aslında insan hayatında olması gereken aktiviteler ile mümkün olması da tesadüf değildir. Nitekim zeka türlerinin hepsi çocuk yaşlarda gelişmeye başladığı da apaçık bir gerçektir. Bu da çocuklarda zeka gelişiminin önemini bir kez daha karşımıza çıkarıyor.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
POPÜLER FOTO GALERİLER
SON DAKİKA HABERLERİ
İLGİLİ HABERLER
SON DAKİKA